Η ιστοσελίδα περιέχει δημοσιεύσεις κειμένων και ιστορικών πηγών που αφορούν την ιστορία της Αρκαδίας, κυρίως τις περιοχές της Γορτυνίας και του Μαινάλου, καθώς επίσης και ορισμένες ερασιτεχνικές ιστορικές μελέτες γενικότερου ενδιαφέροντος.

Ο φονικός γάμος της Ζάτουνας (1863)

Γράφουσιν ημίν εκ Δημητσάνης, ότι πολυτετής αδιάλακτος έχθρα υφισταμένη μεταξύ Στεμνίτσας - Ζατούνης ένεκα φόνου τινός διαπραχθέντος προ μακρού χρόνου κατά την τέλεσιν γάμου εν Ζατούνη, ένθα εφονεύθη εις των Στεμνιτσιωτών, εξ ου και ο γάμος ωνομάσθη φονικός, διεσκεδάσθη ήδη επελθούσης πλήρους συνδιαλλαγής, δια μνηοτεϊάς, ήτίς συνέδεσε δύο εκ των γνωστοτέρων οικογενειών των ευάνδρων τούτων κοινοτήτων της Γορτυνίας.


Χάριν των ανθρώπων της «Γορτυνίας» παραθέτομεν την περίεργον ταύτην ιστορίαν.

Κατά το 1863 ο εκ Στεμνίτσης Δράκος Κεφαλής οδηγεί εκ Ζατούνης, ως σύζυγον, την ευειδή και ερασμίαν κόρην Πέλλαν. Αλλά κατά την προπομπήν της γαμηλίου πομπής συναφθέντος έξωθι της Ζατούνης χορού, εκλάπησαν τα υποδήματα του εκ Στεμνίτσης Γεωργ. Χαροκόπου ή Εμποράκου, όστις εχόρευεν ανυπόδητος. Τούτο εθεωρήθη, ως προσβολή και δια τούτο μετά την αναχώρησιν της πομπής παρέμεινεν εν Ζατούνη ο Εμποράκος μετά του Παναγιώτου Αλεξάκη αδελφού του κ. Περ. Αλεξάκη, βουλευτού και θείου του εν Τριπόλει δικηγόρου κ. Ιωάννου Αλεξάκη, ίνα ζητήσώσιν ικανοποιητική απάντησιν.

Κατά τους χρόνους μάλιστα εκείνους της μεταπολιτεύσεως, καθ' ους ετιμάτο η προσωπική ανδρεία, γνωστά καθ' άπασαν την Γορτυνίαν. Ο Παναγιώτης Αλεξάκης εννενηκοντούτης ήδη διατηρεί το γιγαντώδες σώμα και τον νεανικόν αθλητισμόν. Επειδή μεθ' όλας τας καταβληθείσας προσπαθείας κατέστη αδύνατον να ευρεθώσι τα υποδήματα προεκλήθη αιματηρά συμπλοκή, καθ' ην οι δύο ήρωες επετέθησαν εναντίον όλων των πολιτών της Ζατούνης, θελήσαντες να αποκλείσωσιν ολόκληρον την φιλήσυχον κωμόπολιν. Οι γενναιότεροι ομως Ζατουνίται αντιμετωπίσαντες θαρραλέως τον κίνδυνον κατώρθωσαν επιτηδείως να απωθήσουν τον Εμποράκον εντός μαγαζίου, ένθα ο εκ Ζατούνης Σαρρής και ο εκ Βλόγγου Σπηλιόπουλος ή Κλωνάρης πυροβολήσαντες εξ απειστάσεως εφόνευσαν τον Εμποράκον. Εκ των φονέων ο μεν Κλωνάρης εφυγοδίκησεν ο δε Σαρρής εξεπατρίσθη εις Αλεξάνδρειαν ένθα και παραμένει έκτοτε.

Εν τούτοις, ο φόνος του Εμποράκου ήγειρεν εν Στεμνίτση άσβεστον πάθος, αμέσως δε μετά δύο ημέρας διακόσιοι Στεμνιτσιώται οπλιθέντες εξεστράτευσαν κατά της Ζατούνης σκοπόν έχοντες να παραδώσωσιν αυτήν εις το πυρ και εις τον σίδηρον. Αλλά καθ' ον χρόνον εστρατοπέδευσαν άνωθεν της Δημητσάνης, όθεν θα επεχειρείτο η μελετωμένη έφοδος, έγκριτοι πολίται εκ Δημητσάνης, περί τους είκοσιν, ων ηγείτο ο Ευθύμιος Δεληγιάννης ανήλθον εκεί και δια παραινετικών λόγων και σοφών συμβουλών κατώρθωσαν να αποστρέψουν τους επιδμομείς του κινδυνώδους εγχειρήματος.

Και μετά τούτο όμως το φυλετικόν πάθος υφίστατο εν Στεμνίτση και μόλις μετά τριακονταετίαν όλην άρχισε να μεταβαίνη εκεί ο εκ Ζατούνης Νικόλαος Θεοφιλόπουλος ή Φλόσης πωλών υποδήματα. Λέγεται δτι το πρώτον ζεύγος έδωκεν προς αποζημίωσιν των απολεσθέντων εν Ζατούνη υποδημάτων του Εμποράκου. Ο κ. Φλόσης ου μόνον κατώρθωσε να συνδιαλέξη τελείως.τας κωμοπόλεις ταύτας, αλλ' εσχάτως εμνήστευσε και τον υιόν του μετά της εκ Στεμνίτσης ανεψιάς του γνωστού εν Τριπόλει αδαμαντοπώλου κ. Κωνστ. Ζενέττου. Πολυάριθμοι δε ιππείς Στεμνιτσιώτες διελθόντες εκ Δημητσάνης δια την μνηστείαν ταύτην παρέσχον εις τον γράφοντα το ενδόσιμον, ίνα αναπαραστήση εις τας στήλας της φιλοξένου «Γορτυνίας αυτήν ομηρικήν ταύτην σκηνήν.

Σ.Σ.Το πιο πάνω ανυπόyραφο κείμενο το φιλοξένησε στο φύλλο Ιούλιος - Αύyουστος 1990 η εφημερίδα Η ΣΤΕΜΝΙΤΣΑ, απ' όπου και το αναδημοσιεύουμε.

Πηγή

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α

Απογραφές
Η επαρχία του Λιονταριού (1461)
Η Καρύταινα (Λιοντάρι) (1512-1520)
Ο Δήμος (kaza) της Καρύταινας (1566-1574)
Χωριά Γορτυνίας (1700-1830)
Χωριά και αριθμός οικογενειών Γορτυνίας (απόγραφή Pouqueville)
Απογραφή Γορτυνίας (1834)
Απογραφή Αρκαδίας (1834)
Απογραφή Γορτυνίας (1852)

Ονόματα
Σκορτινοί (13-14ος αιώνες)
Κροκόντηλοι-Αγ.Γεώργιος των Σκορτών (13-15ος αιώνας)
Δημητσανίτες (1461-1574)
Μέλη δημοτικού συμβουλίου Τριπολιτσάς (1700)
Ονόματα στρατιωτικών των Κολοκοτρωναίων (1821)
Γορτύνιοι Πολιτικοί κατά την Επανάσταση (1821)
Γορτύνιοι Αξιωματικοί κατά την Επανάσταση (1821)
Γορτύνιοι Φιλικοί (1821)
Ονόματα Λαγκαδινών (1822-3)
Ονόματα κατοίκων επαρχίας Τριπολιτσάς - Α (1823)
Ονόματα κατοίκων επαρχίας Τριπολιτσάς - Β (1823)
Προαγωγές Γορτυνίων στρατιωτικών (1824)
Δημοτικοί εισπράκτορες Γορτυνίας (1836)
Δήμαρχοι και Πάρεδροι Γορτυνίας (1841)
Φύλλα ποιότητας Δημάρχων και παραγόντων της Γορτυνίας (1849-1850)
Εκλογικά έγγραφα Γορτυνίας [1843 - 1862]
Εκλογικός κατάλογος Γορτυνίας (1865)
Επώνυμα Γορτυνίων 1865 (δήμοι Γόρτυνος, Ελευσίνος, Κλείτωρος και Μυλάοντος)
Επώνυμα Γορτυνίων 1872 (δήμοι Λαγκαδίων και Νυμφασίας)
Επώνυμα Γορτυνίων 1872 (δήμοι Τρικολόνων και Τροπαίων)
Επώνυμα Γορτυνίων 1872 (δήμοι Ηραίας και Θέλπουσας)
Επώνυμα κατοίκων δήμων Φαλάνθου (1879) και Θεισόας (1843)
Μικρά ονόματα Γορτυνίων (19ος αιώνας)

Τοπωνύμια
Mετονομασίες οικισμών Αρκαδίας (1920)
Μεσσαρέα
Τοπωνύμια Βυτίνας
Τοπωνύμια Βάχλιας
Τοπωνύμιο Τσιπιανά
Τοπωνύμιο Ψάρι
Τοπωνύμιο Αρτοζήνος
Τα τοπωνύμια ως πηγή της πρώιμης κοινωνικής ιστορίας των σλαβικών φύλων
Nτρομπολιτσά- Tριπολιτσά- Tρίπολη : μια ιχνηλάτηση
Γορτυνιακά τοπωνύμια σλαβικής ετυμολογίας
Στα χνάρια του περιηγητή Παυσανία στην Αρκαδία
Συνοικισμός Μεγάλης Πόλεως

Διάλεκτοι και Ιδιώματα
Το αρχαίο αρκαδικό γράμμα "Τσαν"
Η αρχαία αρκαδοκυπριακή διάλεκτος
Σύγκριση γορτυνιακού με άλλα ιδιώματα στο φωνολογικό επίπεδο
Συνοπτική παρουσίαση γορτυνιακού ιδιώματος
Το φαινόμενο του τσιτακισμού στα πελοποννησιακά ιδιώματα
H συνθηματική γλώσσα των Λαγκαδινών μαστόρων
To ιδιωματικό στοιχείο στη γλώσσα των απομνημονευμάτων του Θεοδώρου Κολοκοτρώνη

Ιστορικά θέματα (επιλεγμένα)
Πασάς Mαυραειδής Φαρμάκης
Ιστορική γεωγραφία Αρκαδίας (395-1209)
Δοξαπατρήν τον λέγουσιν, μέγας στρατιώτης ένι
Λυκάων της Αρκαδίας
Φωτάκος: Μάχη εν Τρικόρφοις - 23 Ιουν. 1825
Κανέλλος Δεληγιάννης: Πολιορκία Λάλα
Κανέλλος Δεληγιάννης: Η μάχη του Βαλτετσίου (12-13 Μαιΐου 1821)
Κανέλλος Δεληγιάννης: Η μάχη της Γράνας
Κανέλλος Δεληγιάννης: Έξοδοι Δράμαλη από την Κόρινθο
Κανέλλος Δεληγιάννης: Γορτυνιακός εμφύλιος (1823) και αρχές του γενικού εμφυλίου (1824)
Κανέλλος Δεληγιάννης: Μάχες στο Άργος, Δερβενάκια, Αγιοσώστη, Αγιονόρι
Κανέλλος Δεληγιάννης: Α' Πολιορκία Μεσολογγίου
Κανέλλος Δεληγιάννης: Εκστρατεία στη Δυτ. Ελλάδα, Μάχη του Πέτα
Καταστροφή Ζάτουνας - Απρίλιος 1779
Αναφορές για τα επεισόδια στη Γορτυνία (Ιουν. 1823)
Αναφορά επαρχίας Καρύταινας (Δ' Εθνοσυνέλευση, Άργος 1829)
Επιστολή κατά Κολοκοτρώνη (Εμφύλιος 1823)
Ο Μοραΐτης Πυρπολητής του 1821
Τα άρματα της Καρύταινας (1821)

Μελέτες
Βυζαντινή κρατική ιεραρχία και στρατιωτική οργάνωση
Κυρ Ιωάννης ο Τζερνοτάς
Τάμα στον Δία – Αχαιοί εναντίον Γαλατών (120 π.Χ.)
Στοιχεία για την οθωμανική Ελλάδα
Προδοσίες και θυσία στη Μολδοβλαχία το 1821
Η παράδοση της Πόλης το 1453
Σύντομη ιστορία της Πελοποννήσου (2ος αι. π.Χ – 7ος αι. μ.Χ.)
Το Πασαλίκι του Μοριά
Τα παράπονα των Ανθενωτικών (1450)
Μοραΐτες Οπλαρχηγοί του 1821
Η μάχη της Πελαγονίας (1259 μ.Χ.)
Φορεσιά και Άρματα το 1821
Η Εποχή του Χαλκού στο Αιγαίο
Αυτόχθονες εναντίον Ετεροχθόνων
Αλαμανικός φόρος και βυζαντινά μνημόνια